Państwowy Instytut Geologiczny

Państwowy Instytut Badawczy

Jaskinie Polski


Dane szczegółowe jaskini


Nazwa Frapująca Nyża
Inne nazwy
Nr inwentarzowy T.C-15.07
Region Tatry
Współrzędne WGS84 λ: 19°57′52,60″, φ: 49°15′18,25″
Gmina Zakopane (gm. miejska)
Powiat tatrzański
Województwo małopolskie
Właściciel terenu Skarb Państwa | Tatrzański Park Narodowy
Podstawa ochrony
Ekspozycja otworu NE
Pozostałe otwory
Wysokość bezwzględna [m n.p.m.] 1360
Wysokość względna [m] 170
Głębokość [m]
Przewyższenie [m] 1,80
Deniwelacja [m] 1,80
Długość [m]
w tym szacowane [m]
6
Rozciągłość horyzontalna [m]
Położenie geograficzne Dolina Bystrej, w prawym orograficznie zboczu Suchego Żlebu, w skałce położonej na E i poniżej od największej skałki wschodniej części grani Kalackiej Turni.
Opis drogi dojścia do otworu
Schronisko znajduje się na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego – dojście i zwiedzanie jest możliwe tylko po uzyskaniu zezwolenia Dyrekcji Parku. Z polany Kalatówki podchodzimy Suchym Żlebem do wysokości około 1220 m i skręcamy na lewo, na stok Kalackiej Turni. Niewyraźnymi perciami zwierzęcymi wznosimy się stromo przez las płytkim żlebem, aż pod grań. Już nieco wcześniej spostrzegamy pionową szczelinę z dwoma otworami, w wybitnej turni położonej poniżej wschodniego końca skał grani. Wyższy, większy z otworów jest otworem Frapującej Nyży. Docieramy do niego idąc pod ścianami grani na przełączkę między granią i turnią, dalej na lewo, na szczyt turni i stąd zjazdem (przydatne około 20 m liny). Dojście trudne, wymaga użycia sprzętu, lub trudnej wspinaczki, zwiedzanie bez trudności.
Opis jaskini

Otwór sklepiony prawie półkoliście, ma 1 m szerokości i 2,3 m wysokości. Prowadzi do obszernego schroniska o łagodnie wznoszącym się dnie. Po około 3 metrach kończy się ono, a na wprost odchodzi od niego pionowa szczelina, na której rozwinęły się dwie wąskie, krótkie odnogi, rozdzielone w pionie 1,2-metrowym prożkiem.

Schronisko rozwinęło się na szczelinie w wapieniach malmo-neokomu (seria wierchowa, fałd Giewontu). Ściany są nieco zwietrzałe. Dno buduje namulisko gliniasto – piaszczyste i gruz wapienny, przy otworze – nieco gleby.

Schronisko jest suche, widne, bez przewiewu. W otworze występują nieliczne rośliny kwiatowe oraz mchy i porosty, które sięgają do 3 m w głąb. Zauważono obecność much i komarów.

Historia badań
Historia eksploracji

Opisywany obiekt znany był od dawna. S. Zwoliński (1993) odnotował po wycieczce w maju 1934 r. istnienie w turni położonej na lewo od Koziego Korytarza dwóch nyż: „.górna, z niewielkim owalnym otworem, bardzo frapująca, dojście po przewieszonej półce. Głębokość górnej około 4 m, wysokość ze 2 m, w głąb ciągną się ciasne szczeliny.”

Historia dokumentacji

Podczas prac nad inwentaryzacją jaskiń tatrzańskich prowadzonych przez PTPNoZ, dokumentację nyży sporządziła I. Luty przy współpracy M. Kapełuś w dniu 15 czerwca 2001 r. Pomiary wykonano przy użyciu busoli i klizymetru Suunto oraz taśmy parcianej. Dane zaktualizowała I. Luty (2009).
Plan opracowała I. Luty.

Zniszczona, niedostępna lub nieodnaleziona Nie
Literatura
Zwoliński, S. 1993 (wzmianka o zwiedzaniu, opis położenia i schroniska); Jaskinie TPN 2004 (plan, przekrój i opis inwentarzowy).
Materialy archiwalne
Autorzy opracowania Izabella Luty
Redakcja Jerzy Grodzicki
Stan na rok 2010
Grafika, zdjęcia Podgląd grafiki plan i przekrój
Nazwa: Autor: Data wprowadzenia:
Zdjęcie