Państwowy Instytut Geologiczny

Państwowy Instytut Badawczy

Jaskinie Polski


Dane szczegółowe jaskini


Nazwa Jaskinia pod Wierchem
Inne nazwy K-13
Nr inwentarzowy T.E-11.15
Region Tatry
Współrzędne WGS84 λ: 19°53′57,96″, φ: 49°14′22,02″
Gmina Kościelisko (gm. wiejska)
Powiat tatrzański
Województwo małopolskie
Właściciel terenu Skarb Państwa | Tatrzański Park Narodowy
Podstawa ochrony
Ekspozycja otworu N
Pozostałe otwory
Wysokość bezwzględna [m n.p.m.] 1773
Wysokość względna [m] 430
Głębokość [m]
Przewyższenie [m] 4
Deniwelacja [m] 4
Długość [m]
w tym szacowane [m]
12
Rozciągłość horyzontalna [m]
Położenie geograficzne Dolina Miętusia, QWielka Świstówka, najwyższej, I półce przecinającej ścianę Twardych Spadów.
Opis drogi dojścia do otworu
Jaskinia znajduje się na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego – dojście i zwiedzanie jest możliwe tylko po uzyskaniu zezwolenia Dyrekcji Parku. Idąc czerwonym szlakiem z Doliny Kościeliskiej na Czerwone Wierchy podchodzimy pod Gładkie Upłaziańskie. W miejscu, gdzie szlak przecina ostatni wyraźny żleb spadający do Małej Świstówki, schodzimy ze szlaku i trawersujemy Szerokie wyraźną, nieznakowaną percią biegnącą nad skałami urywającymi się do Małej Świstówki i Dziurawego, aż do niewielkiej skałki, w której znajduje się otwór Jaskini Marmurowej (T.E-11.05), a następnie wprost w dół kilkanaście metrów niewybitnym trawiastym żlebkiem na szeroki, porośnięty roślinnością zachód (I półka). Zachodem tym idziemy około 70 m, otwór znajduje się w skałkach nad półką, w ich zagłębieniu za wyraźnym żebrem skalnym na prawym (zachodnim) krańcu półki. Dojście i zwiedzanie bez trudności.
Opis jaskini

Opis wg Rutkowskiego (1972e):

"Otwór jaskini jest niewielki (wys. 1,5 m), trójkątny. Wprowadza on do szczelinowego korytarza, zakończonego prożkiem z zaklinowanych głazów, wysokości 2 m. Poprzez zacisk w górnej części prożku przedostajemy się do bardzo ciasnego korytarzyka kończącego się niedostępną szczeliną.

Jaskinia została utworzona w wapieniach dolomitycznych triasu środkowego" jednostki Ździarów (seria wierchowa, fałd Czerwonych Wierchów). Namulisko stanowią głównie wanty oraz gruz skalny, przy otworze z domieszką gleby i gliny. Jaskinia jest wilgotna, ze szczeliny końcowej wycieka stale strużka wody. Występuje wyraźny przewiew. "Światło dzienne dociera do podnóża prożka z zaklinowanych głazów. Dotąd też sięga obfita roślinność zielona – głównie mchy. " Fauna nie była obserwowana.

Historia badań
Historia eksploracji

"Jaskinia została odkryta i zwiedzona po raz pierwszy przez M. Rutkowskiego (SW PTTK) i P. Podobińskiego" (Koło Jaskinioznawcze PTTK - Zakopane), prawdopodobnie w drugiej połowie sierpnia 1971 r.

Historia dokumentacji

Plan i opis jaskini opublikował Rutkowski (1972e). Brak danych o metodzie i instrumentach użytych do pomiaru jaskini. W materiałach archiwalnych Rutkowskiego (1970-71) znajduje się adnotacja "Plan wykonany bez użycia busoli i taśmy", jednak szkice i napisane w dzienniku kierunki wykazują znaczne różnice w stosunku do opublikowanej dokumentacji, jest więc możliwe, że ta ostatnia została wykonana w oparciu o późniejsze pomiary.
Pomiary sytuacyjno-wysokościowe otworu jaskini wykonał zespół Koła Naukowego Geodetów AGH pod kierunkiem W. Borowca w dniu 14 sierpnia 1981 r. Zaktualizował R.M. Kardaś (2009 r.).
Plan opracował M. Rutkowski.

Zniszczona, niedostępna lub nieodnaleziona Nie
Literatura
Rutkowski, M. 1972e (opis inwentarzowy, plan, przekrój); TATRY POLSKIE 1984 (lokalizacja na mapie); Kardaś, R.M. 1985f (lokalizacja na rysunku ściany, dane morfometryczne i historyczne); Jaskinie TPN 1996 (plan, przekrój, opis inwentarzowy).
Materialy archiwalne
Autorzy opracowania Rafał M. Kardaś
Redakcja Jerzy Grodzicki
Stan na rok 2010
Grafika, zdjęcia Podgląd grafiki plan i przekrój
Nazwa: Autor: Data wprowadzenia:
Zdjęcie