Państwowy Instytut Geologiczny

Państwowy Instytut Badawczy

Jaskinie Polski


Dane szczegółowe jaskini


Nazwa Jaskinia Wiślana Wschodnia
Inne nazwy
Nr inwentarzowy J.BK-04.05
Region Wyżyna Śląsko-Krakowska
Współrzędne WGS84 λ: 19°47′39,13″, φ: 50°00′52,63″
Gmina Liszki (gm. wiejska)
Powiat krakowski
Województwo małopolskie
Właściciel terenu Komunalny
Podstawa ochrony
Ekspozycja otworu NE
Pozostałe otwory 2 - ku SE, 204 m n.p.m.; 3 - ku SW, 204 m n.p.m.
Wysokość bezwzględna [m n.p.m.] 204
Wysokość względna [m] 0
Głębokość [m]
Przewyższenie [m] 0
Deniwelacja [m] 0
Długość [m]
w tym szacowane [m]
32
Rozciągłość horyzontalna [m]
Położenie geograficzne Brama Krakowska, okolice Piekar, Stróżnica (Okrążek), Piekary
Opis drogi dojścia do otworu
Jaskinia położona jest u podstawy jednego z ramion Wzgórza Stróżnica charakterystycznej ściany Okrążka, zwieszającej się bezpośrednio nad starym korytem Wisły. Z Piekar kierujemy się w stronę Wisły (na widoczne zabudowania klasztorne w Tyńcu) do wału przeciwpowodziowego i nim na południe. Początkowo idziemy wałem, a dalej drogą biegnącą u podnóża wzniesień. Za zabudowaniami Piekar otwiera się przed nami widok na grzbiet opadający pionową ścianą do doliny. Otwory jaskini znajdują się u podstawy tej ściany, od strony Wisły. Dojście bez trudności, korytarze miejscami bardzo ciasne.
Opis jaskini

Głównym, a zarazem najbardziej charakterystycznym elementem jaskini, jest pionowa szczelina łącząca otwory NE i SW. Tuż za otworem NE znajduje się rozszerzenie, z którego ku południowi prowadzi szeroki korytarz doprowadzający do otworu SW. Z tego rozszerzenia odchodzi ciasna, niemożliwa do przejścia rura, wyprowadzająca w ścianie na wysokości 1,5 m nad jej podstawą. Za opisanym rozszerzeniem główna szczelina prowadząca do otworu SW jest bardzo wąska i na długości 4 metrów tworzy zacisk (Z II). W połowie długości dochodzi do niej szczelinowy korytarz, prowadzący w kierunku otworu SE. Otwór SE znajduje się pod szerokim okapem pod którym zbiegają się korytarze. W okapie na poziomie 2 m nad dnem, znajduje się krótki korytarzyk, rozwinięty na tym samym poziomie co rura w ścianie nieopodal otworu SE. Korytarz jaki tworzy szczelina, która od miejsca połączenia z korytarzykiem dochodzącym od otworu SE zmienia swój charakter. Szczelina jest tam znacznie poszerzona, a przepływająca ongiś woda utworzyła niewielką rynnę. Coraz szerszy korytarz wyprowadza do otworu SE, oddzielonego od lustra wody 0.8 m prożkiem skalnym.

Jaskinia powstała w wapieniu skalistym górnej jury (oksford). Rozwinięta jest na siatce pionowych spękań ciosowych, poszerzonych krasowo, w warunkach wypełnienia wodą, oraz później przez swobodnie płynącą wodę. W obecnych czasach bywa zalewana przy wysokich stanach wody w Wiśle.

Na ścianach jaskini widoczne są liczne formy korozji krasowej, świadczące o kolejnych fazach rozwoju jaskini. Jaskinia genetycznie jest związana z Jaskinią Wiślaną Zachodnią. W jaskini brak szaty naciekowej. Dno w większości korytarzy jest skalne, w szczelinie łączącej otwory NE i SW występują skąpe współczesne osady gliniaste, z niewielką ilością gruzu wapiennego w rejonie otworu NE.

W przeważającej części korytarze są oświetlone światłem bezpośrednim. Jaskinia jest sucha i podlega w całości wpływom atmosferycznym.

W otworze NE rośnie kilka osobników Plantago major i Ranunculus repens. Innych przedstawicieli flory i fauny dotychczas nie stwierdzono.

Historia badań
Historia eksploracji
Z racji położenia, jaskinia jest znana i odwiedzana od dawna, ale poza notką Wiśniewskiego (1998), nie była dotychczas opisana, ani nawet sygnalizowana w piśmiennictwie.
Historia dokumentacji
Dokumentację sporządzili A. Górny i M. Szelerewicz (08.1999 r.). Dane zaktualizowali w 2009 r. A. Górny i M. Szelerewicz.
Plan opracował M. Szelerewicz.
Zniszczona, niedostępna lub nieodnaleziona Nie
Literatura
Wiśniewski W.W. 1998c (uwagi i przyczynki historyczne, fot.); Jaskinie Pomostu Krakowskiego 2011 (plan i opis inwentarzowy).
Materialy archiwalne
Baryła J., Górny A., Pruc M., Słobodzian B., Szelerewicz M. 2000 (opis inwentarzowy i plan).
Autorzy opracowania Andrzej Górny, Mariusz Szelerewicz
Redakcja Jerzy Grodzicki
Stan na rok 2013
Grafika, zdjęcia Podgląd grafiki plan
Nazwa: Autor: Data wprowadzenia:
Zdjęcie